• Sommige landen eisen een gezondheidsverklaring (bijvoorbeeld wat betreft afwezigheid van besmetting met TBC of HIV).
• Soms heb je een verklaring van goed gedrag nodig (af te halen in de gemeente waar je staat ingeschreven).

• Nuffic, informatiecentrum
  Tel. 070-4260200
  Webadres: http://www.nuffic.nl
  Email: nuffic@nuffic.nl
• COLO
  Tel. 079-3523000
  Webadres: http://www.colo.nl
  Email: colo@colo.nl
• IBG, afdeling diplomawaardering
  Tel. 050-5998036
  Webadres: http://www.ib-groep.nl

School voor kinderen regelen

• de Wereldschool De Wereldschool verzorgt Nederlandstalig onderwijs voor kinderen die voor korte of langere tijd met hun ouders in het buitenland verblijven. Jaarlijks maken ca. 1500 Nederlandse en Vlaamse leerlingen (verspreid over meer dan 120 landen) gebruik van de Wereldschool.

• Erkenning van diploma's via Nuffic/Informatiecentrum, Richtlijn Algemeen Stelsel en de Informatie Beheer Groep (IBG). Het IBG in Groningen kan zorgen voor (een gedeelte van) het legaliseren van diploma's, dat wil zeggen: deze zo waarmerken dat de overheid van een ander land weet dat ze echt en erkend zijn. Nadat de IBG heeft gezorgd voor de waarmerking, moet het diploma in de meeste gevallen door naar de arrondissementsrechtbank. De rechtbank doet dan de rest van de legalisatie. In andere gevallen moet het diploma door naar het ministerie van Buitenlandse Zaken, die de IBG-handtekeningen legaliseert. In de laatste situatie moet het consulaat-generaal van het land van bestemming er ook nog aan te pas komen. Ten slotte levert de IBG ook zogenaamde statusverklaringen voor diploma's lbo, mavo, havo, vwo, mulo en hbs. Gaat het om een mbo-diploma, dan kan je bij COLO, de vereniging van landelijke beroepsonderwijsorganen, terecht.
  
  
• Gewaarmerkte kopieën maken. De IBG zorgt ook voor gewaarmerkte kopieën, nodig om aan te geven dat de handtekeningen op de kopie echt zijn.
  
  
• Vertaling van diploma's kun je laten verzorgen door o.a. beroepsorganisaties of vertaalbureaus. De Nuffic levert ook 'Diploma-Beschrijvingen', zogenaamde DB's. Daarin staat, toegespitst op de individuele situatie en in het Engels, wat het genoten onderwijs inhoud.
  
  
• Sommige universiteiten en hbo-instellingen leveren een 'Internationaal Diploma-Supplement' (of kortweg IDS), dat veel uitgebreider is dan dat van de Nuffic. Dit behoort doorgaans alleen tot de mogelijkheden wanneer men nog bij de onderwijsinstelling ingeschreven is. Het is aan te bevelen dit uiterlijk rond het afstuderen te regelen.
  
  
• Informatie opvragen beroepserkenning binnen de Europese Unie via Nuffic.
  
  
• Uitleg regelen in het Engels over waarde van je Nederlands diploma. Beroepsonderwijs: COLO, Voortgezet onderwijs: IBG, HBO: Nuffic. § Uitzoeken met welk buitenlands diploma het jouwe te vergelijken is (Nuffic).
  
  
• Uitzoeken welke titel je mag voeren (Nuffic).

• Tickets regelen.
• Een kopie van alle belangrijke papieren bij bekenden achterlaten.
• Paspoort checken (sommige landen eisen dat je paspoort bij aankomst nog minimaal een half jaar geldig is).
• Regelen visa en beroepsvergunningen.
• Gewaarmerkte kopieën maken van belangrijke papieren (notaris, gemeente).

Verzekeringen nakijken en/of afsluiten
Als je voor tenminste 3 maanden voor studie of stage naar het buitenland gaat, dien je na te gaan of je wel goed verzekerd bent. Vaak is je huidige ziektekostenverzekering niet toereikend. Ze dekt vaak in veel landen maar een gedeelte van je ziektekosten.
Een combinatie van een gewone ziektekostenverzekering en een reisverzekering voldoet meestal niet en is bovendien duur. Met de meeste reisverzekeringen mag je niet langer dan 3 maanden wegblijven en ook niet werken of stagelopen.

• Informeer bij de helpdesk Internationaal van UWV (020-6871506). Daar zijn ook folders te verkrijgen die als titel hebben "werken binnen de EU", "werken in een verdragsland", "werken in een niet-verdragsland" en "de Wet Beperking Export Uitkeringen (BEU)".
• Eventueel bijverzekeren voor Nederlandse AOW, ANW, WAO,WW en ZW, ruim vóór de afloop van de verplichte verzekering.
• Uitzoeken hoe de sociale voorzieningen in bestemmingsland of regio geregeld zijn. Informatie over de gevolgen voor de sociale zekerheid bij een buitenlandtripje geeft de folder "Praktische oplossingen voor praktische problemen", verkrijgbaar bij het Arbeidsbureau.

Gezondheid

• Inentingen regelen GG&GD.
• Gezondheidssituatie checken (huisarts, tandarts,...).
• Extra medicijnen inslaan.
• Belangrijke medicijnen in je handbagage.

• Laat je financiële zaken waarnemen (familie, vrienden en banken).
• Regelen dat vaste betalingen doorlopen en geld ontvangen kan worden (banken of gemachtigde vrienden)
• Afrekenen met schuldeisers.
• Regelen van schriftelijk bevestiging van salarisuitbetaling (hoe en wanneer).
• Bankrekening regelen in land van bestemming.

De belastingdienst
Het is raadzaam om contact op te nemen met de belastingdienst (www.belastingdienst.nl), zodat die kan helpen met belastingzaken die je voor vertrek moet afhandelen. Wie niet in Nederland woont, betaalt alleen belasting als hij of zij bepaalde inkomsten uit Nederland geniet. Het is dus voor de Nederlandse inkomstenbelasting, vermogensbelasting en de heffing van premie volksverzekeringen van belang waar iemand woont.
Er zijn verschillen tussen tijdelijk naar het buitenland gaan en emigreren. Het kan nuttig zijn iemand te machtigen om je belastingzaken waar te nemen. Hij/zij kan dan bijvoorbeeld een eventuele teruggaaf na je vertrek in ontvangst nemen of zorgen voor de betaling van nog op te leggen aanslagen. Zijn/haar adres kan ook als postadres dienen voor de belastingdienst, waardoor je sneller en effectiever te bereiken bent.

• Je financiële zaken afhandelen voor de Belastingdienst (f-biljet), tel.nr. IBG: 050 - 599 8036.
• Uitzoeken hoe het zit met mogelijkheden om de Nederlandse belastingheffing aanzienlijk te verminderen.
  Een voorbeeld is de Nedeco-regeling (bij uitzending naar het buitenland kan onder voorwaarden een extra aftrek aan beroepskosten worden opgevoerd van 35% van het met de uitzending verdiende inkomen).
• Voorkom dubbele belasting.
  Wie in het buitenland werkt krijgt te maken met belastingverdragen of een nationale regeling ter voorkoming van dubbele belasting. Deze regelingen zorgen er onder bepaalde voorwaarden voor, dat de Nederlandse belastingdienst belastingvrijstelling moet verlenen. De hoofdregel (met tal van uitzonderingen) is dat inkomsten uit arbeid belast zijn in het werkland. Nederland heeft een omvangrijk net van belastingverdragen gesloten. Ten aanzien van landen waarmee geen belastingverdrag is gesloten geldt het Besluit Voorkoming Dubbele Belasting 1989 dan wel artikel 38 lid 2 AWR.
• Vrijstelling van premieheffing.
  Ieder inwoner van Nederland is in principe verzekerd voor de Nederlandse volksverzekeringen. Deze verzekeringspremies worden gewoonlijk op het loon ingehouden en de eindafrekening volgt veelal onopgemerkt op het aanslagbiljet. Onder bepaalde omstandigheden komen ook inwoners van Nederland voor vrijstelling van premieheffing volksverzekeringen in aanmerking. Bij een uitzending naar een niet-Europees land van meer dan drie maanden kan dit al aan de orde komen; binnen de Europese Unie gelden speciale detacheringregelingen. Voor meer informatie zie www.belastingdienst.nl - Onderwijs voor eventuele kinderen.
• Instanties voor informatie:
  Edufax b.v. - zij biedt onderwijskundige ondersteuning.
• Stichting Nederlands Onderwijs in het Buitenland (NOB)
  De stichting NOB bevordert en begeleidt vanuit Nederland het Nederlandse onderwijs in het buitenland. Zij behartigt de belangen van zowel scholen, leerlingen als ouders.
• Internaat Bouwlust
  Internaat voor kinderen van ouders die naar het buitenland vertrekken en hun kinderen in Nederland een schoolopleiding willen laten volgen.
• NACEE Netherlands America Commission for Educational Exchange.

Diversen

• Huidige woonruimte (onder-) verhuren (goed contract maken) of verkopen.
• Contact zoeken met een internationale verhuizer of opslag van spullen regelen. Hou bij vervoer over zee rekening met een lange wachttijd. Bij de Erkende Verhuizers (www.erkende-verhuizers.nl) is een folder te bestellen met goede verhuistips en met een complete checklist.
• Nieuwe woonruimte regelen in land van bestemming.
• Zorg voor een postadres.
• Adreswijzigingen doorgeven aan instanties en bekenden (service van PTT-post, verhuisbericht).
• Opzeggen van lopende abonnementen, cursussen, telefoonaansluiting, enz..
• Probeer de eerste weken zoveel mogelijk vrij te houden om je nieuwe omgeving te verkennen. Gun jezelf de tijd om te wennen en om praktische zaken te regelen.
• Uitschrijven uit het bevolkingsregister. Vraag bij uitschrijving om een bewijs van uitschrijving. Voor inschrijving in bepaalde landen (zoals bijvoorbeeld de Nederlandse Antillen en Aruba) is dit bewijs noodzakelijk.
• Verbrand niet alle schepen achter je. Stage of werk in het buitenland kunnen soms op een teleurstelling uitlopen. Spreek met jezelf een bepaalde periode af (bijvoorbeeld drie maanden), waarna je de situatie opnieuw bekijkt.
• Informeer of je je eventuele huisdieren mee kan nemen naar het
  land van bestemming.